Bloeddrukwaarden: normale waarden, per leeftijd en tabel

Last Updated on 15 maart 2026 by M.G. Sulman

Een verhoogde bloeddruk vergroot de kans op een hartinfarct, beroerte en hartfalen. Het loont daarom de moeite om regelmatig je bloeddruk te controleren. Aan de hand van de gemeten bloeddrukwaarden kan de arts beoordelen of je bloeddruk in orde is. Uit de waarden alleen kan hij echter geen uitspraak doen over de oorzaak van veranderde bloeddrukwaarden. Dit vereist vaak aanvullende diagnostische stappen. Er zijn veel factoren die van invloed zijn op je bloeddruk. Hoge bloeddruk is komt veel voor: het kan erfelijk zijn of worden veroorzaakt door verschillende externe invloeden. Aangezien er in het begin geen of weinig klachten zijn, blijft de hoge bloeddruk vaak voor een lange tijd onopgemerkt en vormt het een groot gezondheidsrisico. De bloeddruktabellen – de algemene en naar leeftijd – helpen je om je persoonlijke bloeddrukwaarden in de gaten te houden en, indien nodig, kun je je bloeddruk proberen te verlagen door kleine veranderingen aan te brengen in je dieet en door lichaamsbeweging. Medicatie kan soms ook nodig zijn. Bespreek dit met je huisarts.

Bloeddrukwaarden in vogelvlucht

Enkele interessante feiten over bloeddrukwaarden:

• Een normale bloeddrukwaarde bij volwassenen wordt meestal gedefinieerd als 120/80 mmHg.
• De bloeddruk kan variëren afhankelijk van verschillende factoren, zoals lichaamspositie, lichamelijke activiteit, stress, leeftijd en zelfs het tijdstip van de dag.
• Hypertensie, of hoge bloeddruk, is een veelvoorkomende aandoening die ongeveer 1 op de 3 volwassenen treft. Het kan na verloop van tijd leiden tot ernstige gezondheidsproblemen zoals beroerte, hartaanval en nierziekte.
• Hypotensie, of lage bloeddruk, kan ook problemen veroorzaken, zoals flauwvallen en duizeligheid. Het wordt meestal gedefinieerd als een systolische bloeddruk (het eerste getal) van minder dan 90 mmHg.
• Bloeddruk kan worden gemeten met een bloeddrukmeter, die werkt door de druk van bloed in de slagaders te meten terwijl het hart pompt en tussen de hartslagen in.
• Je bloeddruk kan veranderen afhankelijk van je leeftijd en leefstijl. Bijvoorbeeld, de bloeddruk neemt meestal toe naarmate je ouder wordt en kan worden verhoogd door factoren zoals overgewicht, roken, alcoholgebruik en een sedentaire (zittende) levensstijl.
• Een bloeddruk van 140/90 mmHg wordt meestal beschouwd als hypertensie, hoewel sommige artsen deze grenswaarden kunnen aanpassen afhankelijk van de individuele patiënt.

Bloeddruk en bloeddrukwaarden

Bovendruk en onderdruk

De bloeddrukwaarden worden altijd in twee cijfers gegeven: de zogeheten bovendruk en onderdruk. De bovendruk (systolische bloeddruk) geeft de druk aan wanneer het hart zich samenknijpt en de onderdruk (diastolische bloeddruk) is de druk wanneer het hart zich ontspant. Het wordt weergegeven in de eenheid mmHg (millimeter kwik); dit geeft de mate van druk aan. 120/80 mmHg of lager is een ideale bloeddruk. Bloeddrukwaarden tot 129/84 mmHg worden als normaal beschouwd.

Bloeddrukwaarden en polsdruk

De systolische bloeddruk is de hoogste waarde, de diastolische bloeddruk de lagere. Het hart werkt als een pomp en bij elke hartslag wordt bloed door de bloedvaten gepompt. De druk is hoger tijdens een hartslag. Dat is de systolische bloeddruk. Als het hart zich tussen twee slagen bevindt, is de bloeddrukwaarde lager en wordt dit de diastolische waarde genoemd. Men kan dus de diastolische bloeddruk begrijpen als de minimale belasting en de systolische bloeddruk als de constante maximale belasting van de bloedvaten. De polsdruk bij een bloeddrukmeting is het verschil tussen de boven- en onderdruk en geeft de elasticiteit van de bloedvaten aan. Bloeddrukmeters geven ook de hartslag weer, daarom worden in een bloeddrukwaardediagram meestal drie lijnen ingevoerd.

Controle van de bloeddruk

Als je zelden een arts bezoekt, zal je bloeddruk bijna nooit gecontroleerd worden, tenzij je dat zelf thuis doet. Als je een normale bloeddruk hebt, dat wil zeggen een systolische waarde van rond de 120 mmHg en een diastolische waarde van rond de 80 mmHg, dan is dit ook niet gevaarlijk. Te lage bloeddrukwaarden komen vooral voor bij jonge, slanke vrouwen. Ze merken vaak zelf dat hun bloeddruk te laag is. Het manifesteert zich als duizeligheid, vermoeidheid of flauwvallen. Behandeling is echter alleen nodig als de prestatie aanzienlijk afneemt of bijvoorbeeld de rijvaardigheid is aangetast. een langdurig hoge bloeddruk of hypertensie beschadigt de wanden van de slagaders en dit kan verschillende hart- en vaatziekten tot gevolg hebben.

Normaalwaarden en classificatie van hoge bloeddruk

Bloeddrukwaardentabel

De volgende classificatie is van toepassing op bloeddrukwaarden:

Bloeddrukgradatie	Bovendruk	Onderdruk
Normaal	120-129 mmHg	80-84 mmHg
Hoognormaal	130-139 mmHg	85-89 mmHg
Licht verhoogde bloeddruk	140-159 mmHg	90-99 mmHg
Matig verhoogde bloeddruk	160-179 mmHg	100-109 mmHg
Ernstig verhoogde bloeddruk	>180 mmHg	>110 mmHg
Hypertensieve crisis	>200-220 mmHg	>120-130 mmHg

Ideale bloeddrukwaarden

Een systolische waarde lager dan 120 mmHg en een diastolische bloeddruk lager dan 80 mmHg worden beschouwd als ideale bloeddruk (optimale bloeddruk).

Lage bloeddruk

Lage bloeddruk (onder 105/65 mmHg) is bij jonge, slanke vrouwen eerder regel dan uitzondering. Hun hart werkt prima, de bloedvaten zijn soepel, maar toch kunnen ze af en toe last hebben van duizelingen of een slap gevoel. En zwanger? Dan is een lage bloeddruk in de eerste zes maanden bijna standaard. Door hormonale schommelingen zetten de bloedvaten uit, waardoor de druk daalt. Vaak niks om je zorgen over te maken, tenzij je om de haverklap sterretjes ziet of bijna onderuitgaat. In dat geval is het slim om even extra zout en vocht binnen te krijgen—of gewoon lekker languit te gaan liggen.

Hoge bloeddruk

Hoge bloeddruk (waarden vanaf 140/90 mmHg) kan worden overgeërfd (familiaire hypertensie) of in d ehand wordne gewerkt door factoren al sroken, te zout eten, veel alcohol drinken, veel drop eten, bepaalde medicijngebruik (bijvoorbeeld pijnstillers of corticosteroïden), anticonceptiepilgebruik, diabetes, overgewicht en langdurige (chronische)stress.

Hypertensieve crisis

Een hypertensieve crisis is een ernstig verhoogde bloeddruk (meestal >200-220 mmHg systolisch en >120-130 mmHg diastolisch). Een hypertensieve crisis kan worden onderverdeeld in een hypertensieve noodgeval en hypertensieve urgentie.

• Hypertensief noodgeval: door acute orgaanschade is een snelle en gecontroleerde bloeddrukverlaging noodzakelijk door middel van intraveneuze middelen.
• Hypertensieve urgentie: de verhoogde bloeddruk moet in enkele uren worden verlaagd ter voorkoming van orgaanschade, vaak met orale medicatie.

Geïsoleerde systolische hypertensie

Men spreekt van een geïsoleerde systolische hypertensie bij een systolische bloeddruk > 160 mmHg en een diastolische bloeddruk < 90 mmHg. Dit komt vooral bij ouderen voor. Geïsoleerde systolische hypertensie is de meest voorkomende vorm van hoge bloeddruk bij mensen ouder dan 65 jaar. Het kan worden veroorzaakt door onderliggende aandoeningen zoals:

• slagaderstijfheid (vaatwandstijfheid of arteriële stijfheid)
• overactieve schildklier (hyperthyreoïdie)
• diabetes
• hartklepproblemen
• overgewicht

Normale bloeddrukwaarden naar leeftijd (tabel)

De bovenstaande bloeddrukwaarden zijn van toepassing op volwassenen. Bij kinderen liggen de normaalwaarden ver onder die bij volwassenen, vooral bij kleine kinderen. Hoe ouder kinderen worden hoe dichter de bloeddrukwaarden bij die van volwassenen komen. De volgende tabel toont de bloeddrukwaarden opgedeeld naar leeftijd:

• Pasgeborene: 60-90 / 20-60
• Zuigeling: 87–105 / 53–66
• Peuter: 95–105 / 53–66
• Kleuter: 95–110 / 56–70
• Kind van schoolgaande leeftijd: 97–112 / 57–71
• Adolescent: 112–128 / 66–80
• Volwassen man of vrouw: 120/80
• 80-plussers: 150/90

Zoals de tabel laat zien, stijgt de bloeddruk met een paar punten met elk decennium tot aan hogere leeftijd. De reden hiervoor is dat naarmate de slagaders ouder worden, ze hun elasticiteit verliezen en stijvere slagaders zorgen ervoor dat de bloeddruk stijgt. Als gevolg hiervan worden iets hogere bloeddrukwaarden aanvaardbaar geacht voor mensen van met name 80 jaar en ouder, mits er geen andere risicofactoren of ziekten zijn. In overleg met de arts mag de systolische waarde dan maximaal 150 mmHg zijn.

Welke bloeddruk is gevaarlijk?

Wanneer is je bloeddruk direct gevaarlijk? Een hypertensieve crisis is een ernstige verhoging van de bloeddruk die kan leiden tot een beroerte. Extreem hoge bovendruk van 180 mm Hg of hoger of een onderdruk van 120 mm Hg of hoger, kan de bloedvaten beschadigen. De bloedvaten raken ontstoken en kunnen vocht of bloed lekken. Als gevolg hiervan is het hart mogelijk niet in staat om het bloed effectief rond te pompen.

Op de langere termijn is hoge bloeddruk altijd gevaarlijk.  Er is sprake van een gevaarlijk hoge bloeddruk wanneer de bovendruk hoger dan 140 mmHg en de onderdruk hoger dan 90 mmHg is. Dit moet dan het geval zijn bij meerdere meetmomenten. Mensen met hoge bloeddruk merken daar in de regel niets van. Een niet-behandelde hypertensie levert echter op termijn ernstige schade op. Met name de hersenen, nieren en het hart raken beschadigd.

Bloeddruk 80-plussers

Het aantal mensen van 80 jaar en ouder neemt in rap tempo toe in Nederland als gevolg van de vergrijzing. De kans dat je op 80-jarige leeftijd hoge bloeddruk ontwikkelt is hoog: ten minste 70 procen van de 80-plussers krijgt hoge bloeddruk. Om die reden lopen steeds meer 80-plussers het risico op gezondheidsproblemen die worden veroorzaakt door te hoge bloeddrukwaaden.

De bloeddruk bij 80-plussers kan variëren, maar over het algemeen zijn er een aantal verschillen in vergelijking met volwassenen die jonger zijn. Met het voortschrijden der jaren worden de bloedvaten minder elastisch en neemt dientengevolge de bloeddruk geleidelijk toe. Dit verschilt overigens per individu.

In het algemeen wordt een bloeddruk van 120/80 mmHg als normaal beschouwd, ongeacht je leeftijd. De richtlijnen voor de behandeling van bloeddruk bij ouderen stellen dat bij vitale ouderen gestreefd moet worden naar een systolische bloeddruk van minder dan 150 mmHg. Als de medicatie goed verdragen wordt en er geen bijwerkingen optreden, kan overwogen worden om de systolische bloeddruk verder te verlagen tot onder 140 mmHg of tot 130 mmHg als de patiënt de behandeling goed verdraagt.¹Ned Tijdschr Geneeskd. 2023;167:D7334 Het is belangrijk om bij elke controle de bijwerkingen van de medicatie te monitoren.

Bij vitale ouderen moeten de medicatie aangepast worden als er bijwerkingen optreden. Dit kan bijvoorbeeld inhouden dat de dosering wordt verlaagd, dat er van medicatie wordt gewisseld of dat de medicatie wordt stopgezet.

Voor kwetsbare ouderen wordt gestreefd naar een systolische bloeddruk van minder dan 150 mmHg, maar dit moet voorzichtig worden aangepast. Het intensiveren van bloeddrukverlagende behandeling moet gestopt worden bij kwetsbare ouderen met een diastolische bloeddruk van minder dan 70 mmHg, ongeacht de hoogte van de systolische bloeddruk. Het is belangrijk om het optreden van eventuele bijwerkingen bij kwetsbare ouderen nauwlettend in de gaten te houden.²Federatie Medisch Specialisten. Cardiovasculair risicomanagement (CVRM). https://richtlijnendatabase.nl/richtlijn/cardiovasculair_risicomanagement_cvrm/risicofactor_interventie_bij_cvrm/bloeddruk_bij_cvrm/kwetsbare_ouderen_met_hypertensie_bij_cvrm/bloeddrukstreefwaarde_bij_ouderen_bij_cvrm.html (ingezien op 19-6-2023)

Het meten van de bloeddruk

Jaarlijkse check

Als je geen last hebt van hoge bloeddruk, dan is het voldoende om eenmaal per jaar je bloeddruk te laten controleren door je huisarts. Als de bloeddrukwaarden echter aan de limiet liggen – met een bovenwaarde van bijvoorbeeld 140 mmHG en een onderwaarde van 90 mmHG – dan moet je je bloeddruk regelmatig (laten) meten.

Regelmatig je bloeddruk controleren bij verhoogde bloeddruk

Bij patiënten met hoge bloeddruk die goed onder controle zijn met medicatie, is het voldoende om de bloeddruk slechts om de paar dagen te meten. Op deze manier kun je controleren of je je nog in het normale bereik bevindt. Als de medicatie echter net wordt gestopt, moet je twee keer per dag meten, zodat je de waarden met je huisarts kunt bespreken. Er kan bijvoorbeeld aanvullende medicatie of een aanpassing volgen. Als je een paar keer per week of per dag je bloeddruk moet meten, is het zinvol zijn om zelf een bloeddrukmeter aan te schaffen.

Een andere mogelijkheid is de 24-uurs bloeddrukmeting. Met een dergelijke meting kan de bloeddruk gedurende een hele dag worden waargenomen. Patiënten moeten ervoor zorgen dat hun dag zo normaal mogelijk is en niet extra voorzichtig, anders worden foutieve lage waarden geregistreerd.

Op welke tijdstippen moet je je bloeddruk meten?

Indien je tijdens een diagnostische fase of bij het instellen van bijvoorbeeld bloedrukmedicatie je bloeddruk in de gaten moet houden, kun je de metingen het beste goed over de dag verdelen. Het is daarom aan te raden om ’s morgens en’ s avonds te meten, idealiter iedere dag weer op dezelfde tijd. De ochtendlezing is belangrijk omdat de bloeddruk hoger is, vooral na het slapen. Hartaanvallen en beroertes komen vaker voor in de ochtenduren. Meestal is ’s nachts geen meting nodig. Dan daalt de bloeddruk meestal tot een laag niveau.

Tabel met bloeddrukwaarden (dagboek)

Je kunt zelf je bloeddrukwaarden bijhouden middels een dagboekje met darain een tabel:

• Begin met het invullen van de datum en tijd.
• Zit op een hoge stoel met een rechte houding en je benen naast elkaar.
• Neem minstens 5 minuten de tijd om rustig te zitten zonder te praten.
• Meet vervolgens de bloeddruk.
• Noteer de bovendruk en onderdruk.
• Herhaal de bloeddrukmeting na 2 minuten.
• Noteer opnieuw de bovendruk en onderdruk.
• Maak aantekeningen als er iets bijzonders was, zoals hoofdpijn, duizeligheid, lichamelijke inspanning, een drukke dag, of juist een rustige dag.

Hieronder staat een voorbeeld van een eenvoudige tabel waarin Willem van 33 jaar zijn bloeddrukwaarden bijhoudt gedurende 20 metingen:

Meting	Datum	Tijd	Bovendruk (mmHg)	Onderdruk (mmHg)	Was er iets bijzonders?
1	01-01-2024	08:00	130	80	Geen
2	02-01-2024	12:00	128	78	Normaal
3	04-01-2024	09:30	135	82	Stressvolle dag
4	05-01-2024	07:45	120	75	Normaal
5	06-01-2024	07:45	118	74	Normaal
6	08-01-2024	08:30	131	82	Normaal
7	09-01-2024	11:00	129	82	Verkoudheid
8	10-01-2024	13:45	134	79	Geen
9	11-01-2024	12:45	131	77	Duizelig
10	12-02-2024	09:30	128	81	Sportactiviteit
11	14-01-2024	07:30	128	80	Geen
12	17-01-2024	12:15	123	75	Geen
13	19-01-2024	14:15	125	81	Geen
14	20-01-2024	09:00	126	80	Geen
15	21-01-2024	09:00	120	80	Geen
16	22-01-2024	10:15	119	79	Geen
17	28-01-2024	08:00	134	85	Veel stress en druk
18	01-02-2024	07:45	135	85	Hoofdpijn
19	01-02-2024	08:00	120	81	Drukke dag
20	02-02-2024	10:30	118	78	Geen

Bloeddrukwaarden verlagen door verandering van leefstijl

Veel Nederlanders hebben een hoge bloeddruk (hypertensie). Een te hoge bloeddruk is een risicofactor voor hart- en vaatziekten. Als je een licht verhoogde bloeddruk hebt, is verandering van leefstijl vaak genoeg om de bloeddruk gunstig te beïnvloeden. Er zijn diverse maatregelen die je kunt nemen om je bloeddrukwaarden op natuurlijke wijze te verlagen.

Gezonde voeding

Eet veel fruit, groenten, volle granen, vis, noten en vetarme zuivelproducten en beperk de consumptie van verzadigd (dierlijk) vet. Hiermee houd je je bloeddrukwaarden binnen de perken.

Gewichtscontrole

Streef naar een gezond lichaamsgewicht. Als je te dik bent, kan een afname in het lichaamsgewicht de bloeddruk verlagen. Het kwijtraken van één kilo leidt tot een afname van de bovendruk en onderdruk met respectievelijk gemiddeld 1,6 en 1,3 mmHg

Laag zoutgebruik

Verminder je zoutgebruik. Een deel van de personen met hoge bloeddruk lijkt gevoelig voor zout. Voor iedereen geldt dat je niet meer dan 5 gram zout per dag moet gebruiken, dat is ongeveer de helft van wat men gemiddeld gebruikt.

Kalium

Kalium heeft een positieve invloed op de bloeddruk. Dat blijkt uit onderzoek van de Wageningen Universiteit en Unilever, wat is verschenen in het tijdschrift Archives of Internal Medicine.³Arch Intern Med. 2010;170(16):1501-1502 Kalium komt vooral voor in groente en fruit, aardappelen en vlees, maar ook in brood, noten, melk en melkproducten.

Calcium

Bij sommige mensen heeft calcium een positieve invloed. Hypertensiepatiënten die gevoelig zijn voor zout (ongeveer de helft van alle personen met een verhoogde bloeddruk), reageren goed op calcium.

Fysieke activiteit of lichaamsbeweging

Regelmatige lichamelijke activiteit verlaagt de bloeddruk en kan helpen het gewicht onder controle te houden. Ten minste een half uur fysieke activiteit per dag is een minimum. Gezonde activiteiten zijn zwemmen, lopen en fietsen.

Matig alcoholgebruik

Er is een duidelijk verband tussen alcoholgebruik en verhoogde bloeddrukwaarden. Daarom dien je spaarzaam om te gaan met alcohol als je hoge bloeddruk hebt. Maximum één consumptie per dag voor vrouwen en mannen. Maar drink bij voorkeur helemaal geen alcohol.

Stoppen met roken

Over de relatie tussen chronisch roken en het ontwikkelen van verhoogde bloeddruk bestaat nog veel discussie, zo schrijft Nationaal Kompas Volksgezondheid.⁴Nationaal Kompas Volksgezondheid. Wat zijn de mogelijke oorzaken van een verhoogde bloeddruk? Versie 4.9, 27 september 2012. Wel bestaat er meer overeenstemming over het acute effect, tijdens of vlak na het roken: de bloeddruk stijgt en de stijfheid van de bloedwand neemt toe. Roken wordt vooralsnog niet beschouwd als een risicofactor voor verhoogde bloeddruk. Laat dit echter geen aanmoediging zijn om stug door te roken. Roken is een belangrijke risicofactor voor de ontwikkeling van atherosclerose en het vergroot daarmee de kans op hart- en vaatziektes sterk. Medicijnen tegen hoge bloeddruk werken bovendien minder goed bij rokers.

Vegetarisch dieet

Vegetariërs hebben over het algemeen een lagere bloeddruk dan mensen die wel vlees eten, zo blijkt uit een onderzoek in JAMA Internal Medicine.⁵Harvard. Vegetarian diet linked to lower blood pressure. https://www.health.harvard.edu/heart-health/vegetarian-diet-linked-to-lower-blood-pressure- (ingezien op 2-8-2021) Vegetariërs vermijden vlees en eten voornamelijk plantaardig voedsel zoals groenten, fruit, granen en peulvruchten (bonen, peulvruchten en erwten). Volgens de onderzoekers kan het volgen van een vegetarisch dieet dan ook bijdragen aan het verlagen van bloeddrukwaarden. Je kan daarmee hoge bloeddruk behandelen zonder medicatie.

Reeds in 1931 verscheen over het verlagen van de bloeddruk middels een vegetarische leefwijze, een krantenberichtje:

Plantaardig dieet

Nog beter dan een vegetarisch dieet, is een plantaardig dieet oftewel een ‘whole-foods-plant-based diet’, afgekort als WFPB. Zo’n dieet bestaat voornamelijk uit plantaardig voedsel (plant-based), waarbij de nadruk ligt op het gebruik van verse, volwaardige ingrediënten en zo min mogelijk bewerkte voeding (whole food) en toegevoegd zout, suiker en vet.

Er zijn verschillende mechanismen voorgesteld waardoor plantaardige voeding leidt tot een verlaging van de bloeddruk. Deze mechanismen zijn onder meer:

• verbeterde vaatverwijding
• hoger gehalte aan antioxidanten en ontstekingsremmende effecten
• verbeterde insulinegevoeligheid
• verminderde bloedviscositeit
• veranderde baroreceptoren (het regelsysteem van het lichaam dat zorgt voor een stabiele bloeddruk in het lichaam)
• modificaties in zowel het renine-angiotensine-aldosteronsysteem (RAAS), wat in belangrijke mate de bloeddrukregulatie bepaald, als wel het sympathische zenuwstelsel, en modificatie van de darmmicrobiota⁶Alexander, S., Ostfeld, R. J., Allen, K., & Williams, K. A. (2017). A plant-based diet and hypertension. Journal of geriatric cardiology : JGC, 14(5), 327–330. https://doi.org/10.11909/j.issn.1671-5411.2017.05.014

Het consumeren van een dieet dat voornamelijk of uitsluitend plantaardig is, draagt in belangrijke mate bij aan de preventie en behandeling van hypertensie.

Bloeddruk verlagen met voeding

We hebben een lijst samengesteld met 10 voedingsmiddelen die bijdragen aan gezonde bloeddrukwaarden:

Volkoren granen

Volkoren graanproducten zijn gemaakt van de hele graankorrel. In volkoren granen, zoals zilvervliesrijst, volkoren brood en volkoren pasta, zitten belangrijke voedingsstoffen zoals koolhydraten, ijzer, B-vitamines en vezels. Het eten van vezels is erg bevorderlijk voor het verlagen van je bloeddruk.

Groene bladgroenten

Groene bladgroenten zoals andijvie, boerenkool, brave hendrik, groenlof, krulandijvie, lamsoren, paksoi, palmkool, postelein, raapstelen, snijbiet, spinazie, waterkers en zuring, bevatten veel kalium, magnesium en calcium. Deze mineralen spelen een belangrijke rol bij het regelen van de bloeddruk.

Blauwe bessen

Blauwe bessen zijn rijk aan antioxidanten, met name anthocyanen die blauwe bessen hun kleur geven en gunstige effecten lijken te hebben op je hart en vaatstelsel. Dagelijks een handje bessen kan helpt om de bloeddruk te verlagen.

Vette vis

Vette vis, zoals zalm, tonijn en makreel, bevatten omega-3 vetzuren. Omega-3 vetzuren stabiliseren het hartritme en verlagen de bloeddruk. .

Noten en zaden

Noten en zaden, zoals amandelen, walnoten, pecannoten, cashewnoten, paranoten, lijnzaad en chiazaad, bevatten veel magnesium. Dit mineraal is zeer belangrijk om de bloedsuikerspiegels te reguleren waardoor de bloeddruk zal dalen.

Peulvruchten

Peulvruchten, zoals bruine, witte en zwarte bonen, kapucijners, kievitsbonen (borlotti), linzen en kikkererwten, zijn rijk aan vezels, eiwitten en magnesium, wat kan bijdragen aan een goede bloeddruk.

Avocado

Avocado’s bevatten relatief veel kalium, wat een gunstig effect heeft op de bloeddruk. Avocado kan de kalium- en natriumniveaus in je lichaam evenwicht brengen, en de bloeddruk omlaag brengen naar veilige waarden.

Tomaten

Tomaten zijn rijk aan lycopeen, een krachtig antioxidant dat bloeddrukverlagend werkt. Daarnaast zit in tomaat ook vitamine C en vitamine A die de bloeddruk ook verlagen.

Yoghurt en kefir

Yoghurt en kefir bevatten probiotica. Dit zijn levende bacteriën die een positief effect op je gezondheid hebben wanneer je ze in voldoende hoeveelheden binnenkrijgt. Het heeft onder meer een positief effect op de bloeddruk.

Granaatappels

Als je ooit een granaatappel hebt opengesneden, weet je hoe magisch dat moment is. Al die glanzende, robijnrode pitjes die bijna lijken te juwelen – en dan hebben we het nog niet eens over wat erin zit. Granaatappels zijn namelijk overladen met polyfenolen, een soort superkrachtige antioxidanten. En die doen meer voor je dan alleen je snack een beetje gezond maken. Ze pakken je bloeddruk aan en houden je hart in topvorm. Een natuurlijke boost voor je lichaam, wie wil dat nou niet?

Het geheim van granaatappels zit in hun effect op je bloedvaten. De polyfenolen in de vrucht helpen je bloeddruk netjes binnen de lijntjes te houden. Hoe? Ze verbeteren de elasticiteit van je bloedvaten en helpen je hart minder hard te hoeven werken. Minder druk betekent minder risico op hart- en vaatziekten. Dus of je nou een sapje perst of die pitjes zo uit de vrucht lepelt – je hart zegt dankjewel.

En eerlijk, wie zegt dat gezond eten saai moet zijn? Strooi wat granaatappelpitjes over je yoghurt, gooi ze in een frisse salade of knabbel ze gewoon uit het handje. Je krijgt niet alleen een flinke portie antioxidanten binnen, maar ook een bom van smaak. Zo wordt gezond leven ineens een stuk leuker én lekkerder. Granaatappels: klein van stuk, groots in effect.

Lagere bloeddruk met geneeskrachtige planten

Natuurlijke bloeddrukverlagers

Er zijn verschillende huismiddeltjes voor hoge bloeddruk die naast de conventionele medische behandeling kunnen worden gebruikt. Veel planten hebben een bloeddrukverlagend effect. Hierbij gaat het om geneeskrachtige kruiden, evenals sommige voedingsmiddelen en specerijen, zoals:

• knoflook
• daslook of wilde knoflook
• groene thee
• sojabonen
• rode biet
• meidoorn
• maretak
• olijfbladeren
• hibiscus
• rauvolfia (slangenhout)
• valeriaan
• melisse (citroenmelisse)
• lavendel
• berkenbladeren

Knoflook en daslook: geurige krachtpatsers

Knoflook staat al jaren bekend als een alleskunner, maar wist je dat het ook je bloeddruk kan verlagen? De actieve stof allicine ontspant je bloedvaten, waardoor je bloed soepeler doorstroomt. Heb je liever een subtielere smaak? Ga dan voor daslook, ook wel wilde knoflook genoemd. Deze groene blaadjes werken net zo goed, maar ruiken minder sterk. Perfect voor een verse salade of pesto!

Van groene thee tot rode biet: drink en eet je fit

Groene thee is niet alleen een opkikker voor je energie, maar ook voor je bloeddruk. Het zit vol antioxidanten die je vaten soepel houden. Wil je iets krachtigers? Zet dan rode biet op het menu. Dit robijnrode wonder zit boordevol nitraten, die je bloeddruk binnen een mum van tijd een duikeling laten maken. Probeer het als sap of rooster de bieten voor een hartige maaltijd – jouw bloeddruk gaat je dankbaar zijn.

Meidoorn en maretak: geneeskracht uit de natuur

Meidoorn staat bekend als hét kruid voor een gezond hart. Het helpt niet alleen je bloeddruk te reguleren, maar bevordert ook de doorbloeding van je hele lichaam. En dan hebben we nog maretak – ja, die tak waar je tijdens de feestdagen onder zoent. Deze bescheiden plant is verrassend effectief tegen hoge bloeddruk en wordt al eeuwen gebruikt in de kruidengeneeskunde.

Olijfbladeren en hibiscus: mediterrane magie

Droom je van zonnige oorden? Olijfbladeren brengen dat gevoel naar je toe én helpen je bloeddruk verlagen. De werkzame stof oleuropeïne beschermt je hart en vaten alsof ze een persoonlijk schild hebben. Hibiscusthee, met zijn prachtige dieprode kleur, doet hetzelfde. Het is niet alleen lekker fris, maar ook een krachtige bloeddrukverlager. Een kopje per dag doet wonderen.

Kruiden met kalmerende kracht

Rauvolfia (ook wel slangenhout genoemd) is een wat minder bekend kruid, maar zeker een vermelding waard. Het bevat stoffen die direct op je zenuwstelsel inwerken, waardoor je bloeddruk daalt. Combineer dit met valeriaan, lavendel of melisse, en je hebt een krachtige cocktail van rustgevende kruiden. Deze werken niet alleen op je bloeddruk, maar brengen ook je geest tot rust – ideaal als stress jouw boosdoener is.

Berkenbladeren: detox voor je vaten

Tot slot zijn berkenbladeren een verrassende bondgenoot. Ze werken licht vochtafdrijvend, waardoor overtollig zout en vocht je lichaam verlaten. Minder vocht betekent minder druk op je vaten, wat je bloeddruk verlaagt. Maak er een kruidenthee van en je hebt een natuurlijk hulpmiddel binnen handbereik.

Gebruik met zorg en balans

Hoewel deze huismiddeltjes een mooie aanvulling zijn op een gezonde levensstijl, mogen ze nooit je medicijnen vervangen zonder overleg met je arts. De kracht zit hem in de combinatie: goede voeding, kruiden én medische begeleiding. En laten we eerlijk zijn: met deze kruiden en voedingsmiddelen wordt gezond leven ineens een stuk spannender – en lekkerder!

Thee ter verlaging van de bloeddruk

Een voorbeeld van een theemengsel dat kan worden gebruikt om hoge bloeddruk op natuurlijke wijze te verlagen is deze. Meng 25 gram van elk van de volgende geneeskrachtige planten: maretak, meidoornbladeren en -bloesems, berkenbladeren en citroenmelissebladeren. Laat het vijf tot tien minuten trekken. Drink elke ochtend en avond een kopje van deze geneeskrachtige thee!=

Video over hibiscusthee ter verlaging van je bloeddruk

Hibiscusthee is op veel gebieden gezond. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat deze thee ervoor kan zorgen dat je bloeddruk wordt verlaagd:

Bloeddruk tijdens zwangerschap: wat zegt die meter eigenlijk?

Oké, stel je voor: je bent zwanger, een klein wondertje groeit in je buik, en ineens ben je vaste klant bij de verloskundige. Alles wordt gecheckt, van je buikomtrek tot je bloeddruk. Die bloeddruk? Dat is eigenlijk best een big deal. Te hoog? Dan kan het risico’s geven voor jou en je baby. Te laag? Dat kan je voelen als een wandelende slappe vaatdoek. Maar wat is nou normaal?

Even de cijfers op een rijtje

• Normaal: Een bloeddruk van rond de 120/80 mmHg wordt als ideaal gezien. Geen paniek als het wat schommelt; zwangerschap doet gekke dingen met je lijf.
• Verhoogd: Zit je bloeddruk consistent boven de 140/90 mmHg? Dan is er misschien meer aan de hand, zoals zwangerschaps-hypertensie.
• Alarmerend hoog: Waarden boven 160/110 mmHg kunnen wijzen op ernstige complicaties, zoals pre-eclampsie. Dat is zoiets waar je verloskundige meteen mee aan de slag gaat.

Oh, en trouwens: “mmHg” is gewoon een fancy manier om te zeggen hoe hard je bloed tegen je vaatwanden drukt. Hoe hoger dat getal, hoe meer druk er op de ketel staat.

Casus: Het verhaal van Sanne

Sanne (29) was net 28 weken zwanger van haar eerste kindje en voelde zich topfit. Maar tijdens een routinecontrole floot de verloskundige haar terug: bloeddruk 145/95 mmHg. “Nou ja, dat zal de stress zijn,” dacht ze. Maar twee weken later zat ze op 150/100 en kreeg ze een verwijzing naar de gynaecoloog.

Bij nader onderzoek bleek Sanne zwangerschaps-hypertensie te hebben. Ze kreeg medicijnen en wat strikte leefregels: minder zout, vaker rusten, en vooral kalm blijven. Dat laatste was makkelijker gezegd dan gedaan. Uiteindelijk werd ze ingeleid bij 37 weken, maar zowel zij als de baby deden het prima.

Waarom verandert je bloeddruk überhaupt?

Zwangerschap is als een fysieke achtbaan. Je lichaam maakt extra bloed aan (tot wel 1,5 liter meer!) om je baby van voeding en zuurstof te voorzien. Daarnaast zorgen hormonen ervoor dat je bloedvaten relaxter worden, vooral in het begin van de zwangerschap. Hierdoor kan je bloeddruk in het eerste trimester wat dalen. Prima, totdat je bijna flauwvalt bij de kassa.

In het derde trimester kan je bloeddruk juist weer stijgen. Je lichaam moet harder werken omdat die kleine ondertussen best wat vraagt. Maar let op: als die stijging te fors is, kan dat problemen geven zoals pre-eclampsie, een aandoening die gevaarlijk kan zijn voor zowel jou als je baby.

Symptomen om in de gaten te houden

Hoe weet je of je bloeddruk te hoog is zonder een bloeddrukmeter op zak? Let op dit soort signalen:

• Hoofdpijn die niet weggaat, ook niet na een aspirientje.
• Sterretjes of wazig zien. Geen feestje, wel een waarschuwing.
• Opgezwollen handen, voeten of gezicht.
• Drukkend gevoel boven in je buik, net onder je ribben.

Denk je, hé, dit klinkt bekend? Altijd even je verloskundige of huisarts bellen. Better safe than sorry.

Tips om je bloeddruk happy te houden

• Eet gezond, maar vergeet niet te genieten. Die broccoli smaakt lekkerder met een beetje humor (en misschien een sausje).
• Blijf bewegen, maar hou het luchtig. Denk aan pilates, zwemmen of gewoon een wandeling in het park.
• Relax! Zwangerschap is al een fulltime job. Laat die stress lekker buiten de deur.

En als laatste…

Of je bloeddruk nou stijgt, daalt of netjes blijft hangen: het allerbelangrijkste is dat jij en je baby goed in de gaten worden gehouden. Sanne zou je vertellen: “Vertrouw op de experts, maar blijf ook luisteren naar je eigen lichaam.” Want hé, jij bent de CEO van deze zwangerschap!

Webinar gezonde leefstijl

Ga jij ook voor optimale gezondheid? In deze webinar wordt uitgelegd hoe jij gezond ouder kan worden.

Veelgestelde vragen over bloeddrukwaarden

Wat is bloeddruk precies?

Je bloeddruk is als het ware de kracht waarmee je hart je bloed door je lichaam duwt. Stel je een brandslang voor waar water doorheen spuit: dat is je bloeddruk, maar dan in je aderen. De ene keer wat harder, de andere keer wat zachter. En dat meten we met twee getallen: de bovendruk (als je hart samentrekt) en de onderdruk (als je hart ontspant). Samen vertellen ze hoe druk je hart het heeft.

Wat betekenen die twee getallen eigenlijk?

Als je arts zegt: “Je bloeddruk is 120 over 80”, dan bedoelt hij:

• 120 is de bovendruk – dat is wanneer je hart een flinke duw geeft.

• 80 is de onderdruk – dat is wanneer je hart even pauzeert.

Het is dus niet zomaar wat cijfers; het is een soort binnenkomertje in de wereld van je hartgezondheid.

Wat is een gezonde bloeddruk?

Rond de 120/80 mmHg zit je gebakken. Is het wat lager? Fijn. Ietsje hoger? Geen paniek. Tot 129/84 vinden we meestal prima, zeker als je je gewoon goed voelt. Alles draait om het totaalplaatje, niet alleen om die twee cijfers.

Wanneer is mijn bloeddruk te hoog?

Vanaf 140/90 mmHg begint het spannend te worden. Dan spreken we van hoge bloeddruk, oftewel hypertensie. Geen reden om in paniek te raken, wél een reden om even bij jezelf na te gaan: slaap ik goed, beweeg ik genoeg, zit ik niet stiekem elke dag met een zak chips op de bank?

Kan ik ook een té lage bloeddruk hebben?

Zeker. Als je onder de 90/60 mmHg zit, kan het zijn dat je je draaierig voelt, of zomaar ineens op de grond ligt zonder dat je daar toestemming voor gaf. Sommige mensen leven er vrolijk mee zonder klachten, maar anderen merken het wél.

Hoe meet je je bloeddruk eigenlijk?

Bij de huisarts krijg je zo’n charmante band om je bovenarm. Thuis kan het ook – met een apparaat dat een robothandje lijkt te hebben. Belangrijk: even rustig zitten, armen losjes, niet net een trap op gerend. Het is geen wedstrijd.

Waarom schommelt mijn bloeddruk?

Omdat je een mens bent. Bloeddruk leeft mee met jou. Stress, koffie, boosheid, sporten, slapen, zon, regen, je schoonmoeder: het speelt allemaal mee. Dus zie een hoge uitschieter niet als een doodvonnis. Kijk naar het patroon.

Hoe voel ik dat mijn bloeddruk te hoog is?

Dat is nou juist het verraderlijke: vaak voel je helemaal niks. Geen rinkelende alarmbel, geen rode vlag. Soms wat hoofdpijn of hartkloppingen, maar meestal: stilte. Daarom is regelmatig meten zo belangrijk – net als de APK van je auto.

Wat kan er gebeuren bij langdurig hoge bloeddruk?

Tja, het hart en de vaten vinden dat niet leuk. Je loopt meer risico op beroertes, hartaanvallen, nierschade. Je vaten slijten als het ware sneller. Gelukkig kun je met een paar slimme keuzes je lijf een heel eind de goede kant op duwen.

Wat kan ik zelf doen om mijn bloeddruk te verlagen?

Heel veel. Denk aan:

• Minder zout, minder pakjes, meer zelf koken.

• Meer wandelen, fietsen, tuinieren.

• Afvallen als je wat extra meedraagt.

• Stoppen met roken (je weet dat je het moet).

• Minder alcohol – ja, ook die ‘ene per dag’.

• En vooral: rust pakken. Minder stressen.

Wanneer krijg je medicijnen?

Als je bloeddruk steeds te hoog blijft, ondanks je beste pogingen met broccoli en sportschoenen. Of als je al risico’s hebt, zoals diabetes. Dan zegt je arts: “We helpen je lijf een handje.” Niet om je afhankelijk te maken, maar om schade te voorkomen.

Zijn die medicijnen gevaarlijk?

Meestal niet. Soms moet je even wennen. Duizelig, moe, wat koude tenen – maar dat trekt vaak bij. En eerlijk: een klein ongemakje nu weegt niet op tegen een hartinfarct later. Check altijd met je arts wat bij jou past.

Is 140/90 altijd een probleem?

Nee joh. Eén keertje zo’n meting betekent nog niks. Misschien was je gestrest, had je net koffie op of stond je in de file. Pas als het meerdere keren zo hoog is, en je arts ziet een patroon, wordt het serieus.

Kan ik te veel bloeddrukverlagers nemen?

Helaas wel. Dan zakt je druk zó ver dat je draaierig wordt of ineens op de grond ligt alsof je in een film speelt. Dus: neem nooit meer dan is afgesproken en laat je bloeddruk regelmatig checken.

Wat doet stress met je bloeddruk?

Veel. Stress is als een innerlijke storm. Je lichaam gaat in de alarmstand – je hart bonkt, je bloeddruk stijgt. Als dat te vaak gebeurt, blijf je op ‘aan’ staan. Dus: adem in, adem uit. Meditatie, een boswandeling of gewoon een goede grap helpt vaak al.

Is het normaal dat m’n bloeddruk ’s avonds lager is?

Ja, dat is juist heel gezond. Je lijf gaat dan in de ruststand. Is dat niet zo – blijft je bloeddruk hoog tijdens je slaap – dan is dat iets om met je arts te bespreken. Soms is een 24-uursmeting nodig.

Wat is wittejassenbloeddruk?

Dat is wanneer je bloeddruk omhoog schiet bij het zien van een stethoscoop of een arts in een witte jas. Niet omdat ze eng zijn, maar omdat het even spannend is. Thuis meten kan dan betrouwbaarder zijn.

Wat is een 24-uursmeting?

Een apparaatje dat je om je arm draagt en dat dag en nacht je bloeddruk meet, ook als je slaapt, werkt of Netflix kijkt. Superhandig om het échte plaatje te zien – zonder wittejasseneffect.

Wat is het verschil tussen arteriële en veneuze druk?

Arteriële druk = wat je hart de slagaderen in pompt. Dat is wat we bedoelen met ‘bloeddruk’. Veneuze druk = hoe het bloed terug naar je hart stroomt. Minder bekend, maar wel belangrijk bij sommige medische situaties. Alleen: je hoeft het niet te meten thuis.

Lees verder

Bloeddrukwaarden krijgen pas echt betekenis wanneer je ze verbindt met de vraag wat erachter zit en wat je er zelf aan kunt doen. Wie niet alleen wil weten of een waarde verhoogd is, maar ook hoe je die bloeddruk op natuurlijke wijze kunt beïnvloeden, kan verder lezen over bloeddruk verlagen met knoflook of knoflooksupplementen, over het mogelijk bloeddrukverlagende effect van magere melk, en over de vraag waarom havermout de bloeddruk verlaagt zo dikwijls wordt genoemd. Zulke artikelen sluiten mooi aan op dit overzicht, omdat zij de stap maken van meten en duiden naar voeding, leefstijl en praktische toepassing.

Soms zit het vraagstuk evenwel niet alleen in structureel hoge waarden, maar juist in wisselende patronen of een onderliggende oorzaak. Heb je te maken met sterk wisselende metingen, dan is het artikel over bloeddrukschommelingen: oorzaken, klachten en wat je zelf kunt doen een logisch vervolg. Wie vooral in de ochtend verhoogde waarden ziet, kan verder met hoge bloeddruk bij het opstaan. En als er mogelijk een hormonale of medische achtergrond meespeelt, is ook hoge bloeddruk en je schildklier beslist de moeite waard. Zo krijg je allengs niet alleen zicht op de cijfers zelf, maar ook op het bredere verhaal achter je bloeddruk.

Bronnen

• Bonow, R. O., Mann, D. L., Tomaselli, G. F., Bhatt, D. L., Solomon, S. D., Libby, P., & Braunwald, E. (Eds.). (2025). Braunwald’s heart disease: A textbook of cardiovascular medicine (13e ed.). Elsevier.
• Dover, A. R., Innes, J. A., & Fairhurst, K. (2023). Macleod’s clinical examination (15e ed.). Elsevier.
• Longo, D. L., Fauci, A. S., Kasper, D. L., Hauser, S. L., Jameson, J. L., Loscalzo, J., Holland, S. M., & Langford, C. A. (Eds.). (2025). Harrison’s principles of internal medicine (22e ed.). McGraw Hill.
• American Heart Association. (2025, August 14). Understanding blood pressure readings. https://www.heart.org/en/health-topics/high-blood-pressure/understanding-blood-pressure-readings
• European Society of Cardiology. (2024, August 30). 2024 ESC guidelines for the management of elevated blood pressure and hypertension. https://www.escardio.org/guidelines/clinical-practice-guidelines/all-esc-practice-guidelines/elevated-blood-pressure-and-hypertension/
• Nederlands Huisartsen Genootschap. (z.d.). Cardiovasculair risicomanagement. https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement
• Thuisarts. (z.d.). Hoge bloeddruk. https://www.thuisarts.nl/hoge-bloeddruk

Disclaimer

Deze informatie is bedoeld als algemene uitleg over bloeddrukwaarden en vervangt geen persoonlijk medisch advies, diagnose of behandeling. Bloeddruk moet altijd worden beoordeeld in samenhang met je klachten, leeftijd, gezondheidstoestand, medicatie en de omstandigheden van de meting. Een eenmalige hoge of lage waarde hoeft niet direct te betekenen dat er sprake is van een aandoening, maar bij herhaald afwijkende metingen of klachten zoals pijn op de borst, benauwdheid, uitvalsverschijnselen, ernstige hoofdpijn, verwardheid of flauwvallen is het zaak om direct contact op te nemen met je huisarts of, bij spoed, met de huisartsenpost of 112. Bespreek vragen over je bloeddruk, thuismetingen en eventuele behandeling daarom altijd met een arts.

Reacties en ervaringen

Hieronder kun je reageren op dit artikel. Je kunt bijvoorbeeld je ervaringen delen over je bloeddrukwaarden, of tips geven over het verlagen van je bloeddruk. Wij stellen reacties zeer op prijs. Reacties worden niet automatisch (direct) gepubliceerd. Dit gebeurt nadat ze door de redactie gelezen zijn. Dit om ‘spam’ of anderszins ongewenste c.q. ongepaste reacties eruit te filteren. Daar kunnen soms enige uren overheen gaan.