Darmbloeding: oorzaken, symptomen, diagnose en behandeling

Last Updated on 7 maart 2026 by M.G. Sulman

Een darmbloeding is bloedverlies ergens in je darmen, het rectum of de anus. Soms zie je helder rood bloed op het toiletpapier of in de ontlasting, soms wordt je ontlasting juist zwart en teerachtig. Ook klachten als buikpijn, duizeligheid, zwakte of onverklaarde vermoeidheid kunnen erbij horen. De oorzaak loopt uiteen van aambeien of een fissuur tot een darmpoliep, ontsteking of iets ernstigers. Wanneer moet je dit laten nakijken?

Wat is een darmbloeding?

Een darmbloeding is bloedverlies ergens in het darmkanaal. Dat kanaal omvat de dunne darm, de dikke darm, het rectum en de anus. Artsen gebruiken soms de bredere term maagdarmbloeding. Daarmee bedoelen zij elke bloeding in het hele spijsverteringskanaal, van slokdarm tot anus. Een darmbloeding is dus een bloeding die lager in dat systeem plaatsvindt.

Het opvallendste teken is meestal bloed bij de ontlasting. Dat kan er verschillend uitzien. Soms zie je helder rood bloed op het toiletpapier of in het water van de wc. Dat wijst vaak op een bloeding dicht bij de anus, bijvoorbeeld bij aambeien of een anale fissuur. Een anale fissuur is een klein scheurtje in het slijmvlies van de anus, dat kan ontstaan door harde ontlasting.

Het bloed kan ook donkerder zijn. In dat geval is het vaak vermengd met de ontlasting. Dat betekent meestal dat de bloeding hoger in de darm zit. Wanneer bloed langere tijd in het spijsverteringskanaal blijft, kan de ontlasting zelfs zwart en teerachtig worden. Artsen noemen dat melena. Het zwarte uiterlijk ontstaat doordat het bloed in de darm gedeeltelijk wordt verteerd.

📌 Voorbeeld
Je ziet na het toiletbezoek een paar helderrode strepen bloed op het toiletpapier. Dat komt vaak door een aambei of een klein scheurtje in de anus. Maar stel dat je ontlasting ineens pikzwart en plakkerig wordt en sterk ruikt. Dan kan het bloed hoger uit het spijsverteringskanaal komen en is het verstandig om direct medische hulp te zoeken.

Een darmbloeding kan acuut of chronisch zijn.

• Acuut betekent dat het bloedverlies plotseling optreedt en soms hevig kan zijn.
• Chronisch betekent dat er langdurig kleine hoeveelheden bloed verloren gaan. Dat merk je niet altijd direct, maar het kan leiden tot bloedarmoede. Bloedarmoede, medisch anemie genoemd, ontstaat wanneer het lichaam te weinig rode bloedcellen of hemoglobine heeft om voldoende zuurstof te vervoeren.

Het is belangrijk te beseffen dat een darmbloeding geen ziekte op zichzelf is, maar een symptoom. Met andere woorden: er zit meestal een onderliggende oorzaak achter. Die kan relatief onschuldig zijn, zoals aambeien of een darmpoliep, maar soms ook ernstiger, bijvoorbeeld een ontstekingsziekte van de darm of darmkanker. Daarom nemen artsen bloed bij de ontlasting vrijwel altijd serieus.

Hoe herken je een darmbloeding?

Een darmbloeding merk je meestal doordat er bloed zichtbaar is bij de ontlasting. Dat kan schrikken zijn. Toch is het goed te weten dat bloed er heel verschillend uit kan zien. De kleur, hoeveelheid en manier waarop het verschijnt zeggen vaak iets over de plaats van de bloeding in het spijsverteringskanaal.

Soms zie je meteen helder rood bloed in het toilet. In andere gevallen verandert de ontlasting van kleur of merk je alleen vage klachten zoals vermoeidheid. Het lichaam kan namelijk ook kleine hoeveelheden bloed verliezen zonder dat je het direct opmerkt.

Helder rood bloed

Helder rood bloed bij de ontlasting komt vaak uit het onderste deel van de darm, meestal het rectum of de anus. Dit soort bloedverlies wordt in de geneeskunde hematochezie genoemd. Dat woord klinkt ingewikkeld, maar het betekent eenvoudig dat vers bloed zichtbaar is in of op de ontlasting.

Dit type bloeding ontstaat bijvoorbeeld bij:

• aambeien
• een anale fissuur
• een ontsteking van het rectum
• een poliep in de dikke darm

Een anale fissuur is een klein scheurtje in het slijmvlies van de anus. Zo’n scheurtje kan ontstaan wanneer harde ontlasting langs de anus schuurt. Dat gaat vaak gepaard met een scherpe pijn tijdens het poepen.

📌 Voorbeeld

Je veegt na het toiletbezoek en ziet enkele strepen helder rood bloed op het toiletpapier. De ontlasting zelf ziet er verder normaal uit. Dit past vaak bij een kleine bloeding dicht bij de anus, bijvoorbeeld door een aambei.

Donkerrood bloed in de ontlasting

Soms is het bloed niet helder rood maar donkerder van kleur. In dat geval is het vaak vermengd met de ontlasting. Dat wijst er meestal op dat de bloeding iets hoger in de dikke darm zit.

Mogelijke oorzaken zijn:

• divertikels in de darmwand
• darmpoliepen
• ontstekingsziekten van de darm
• darmkanker

Een divertikel is een kleine uitstulping in de darmwand. Wanneer zo’n uitstulping ontstoken raakt, spreken artsen van diverticulitis. Daarbij kan soms ook bloedverlies optreden.

Zwarte ontlasting

Wanneer bloed uit een hoger deel van het spijsverteringskanaal komt, kan de ontlasting zwart worden. In de geneeskunde heet dit melena. De ontlasting ziet er dan vaak teerachtig uit en kan sterk ruiken.

De zwarte kleur ontstaat doordat bloed tijdens de passage door het spijsverteringskanaal wordt afgebroken door enzymen en bacteriën. Daardoor verandert de kleur van het bloed.

Zwarte ontlasting kan onder andere voorkomen bij:

• een maagzweer
• een bloeding in de twaalfvingerige darm
• een bloeding in de dunne darm

Hoewel dit technisch gezien een maagdarmbloeding is, kan het bloed uiteindelijk wel via de ontlasting zichtbaar worden.

Verborgen bloedverlies

Niet elke darmbloeding is zichtbaar. Soms gaat het om kleine hoeveelheden bloed die je met het blote oog niet kunt zien. Artsen noemen dit occult bloedverlies. Het woord occult betekent hier verborgen.

Wanneer iemand langdurig kleine hoeveelheden bloed verliest, kan er bloedarmoede ontstaan. De medische term daarvoor is anemie. Bloedarmoede betekent dat het lichaam te weinig rode bloedcellen of hemoglobine heeft om voldoende zuurstof te vervoeren.

Klachten die hierbij kunnen optreden zijn:

• vermoeidheid
• bleekheid
• kortademigheid bij inspanning
• duizeligheid

In zulke gevallen kan een laboratoriumtest van de ontlasting verborgen bloed aantonen. Deze test wordt vaak gebruikt in het bevolkingsonderzoek naar darmkanker.

Andere signalen van een darmbloeding

Naast zichtbaar bloed kunnen er ook andere klachten optreden. Welke symptomen je krijgt, hangt af van de oorzaak en de hoeveelheid bloedverlies.

Mogelijke bijkomende klachten zijn:

• buikpijn
• krampen in de buik
• diarree of juist obstipatie
• misselijkheid
• zwakte of duizeligheid

Bij een plotselinge en hevige bloeding kan iemand zich zelfs flauw of licht in het hoofd voelen. Dat komt doordat het lichaam snel bloed verliest.

Daarom geldt een eenvoudige regel: wanneer je bloed bij de ontlasting ziet en de oorzaak niet duidelijk is, is het verstandig om dit met een arts te bespreken. Een darmbloeding is namelijk geen ziekte op zichzelf, maar een signaal dat er ergens in het spijsverteringskanaal iets mis kan zijn.

Andere symptomen die kunnen optreden

Een darmbloeding beperkt zich niet altijd tot zichtbaar bloed bij de ontlasting. Soms geeft het lichaam andere signalen af die minder direct met de darmen in verband lijken te staan. Dat komt doordat bloedverlies invloed heeft op de hele bloedsomloop en het zuurstoftransport in het lichaam.

De klachten hangen sterk af van twee factoren: de plaats van de bloeding en de hoeveelheid bloedverlies. Een kleine bloeding kan lange tijd vrijwel ongemerkt blijven, terwijl een grotere bloeding snel duidelijke klachten veroorzaakt.

Vermoeidheid en bloedarmoede

Wanneer je gedurende langere tijd kleine hoeveelheden bloed verliest, kan er bloedarmoede ontstaan. De medische term hiervoor is anemie. Bij anemie bevat het bloed minder rode bloedcellen of minder hemoglobine dan normaal. Hemoglobine is het eiwit dat zuurstof door het lichaam vervoert.

Als dat transport minder goed verloopt, kunnen klachten ontstaan zoals:

• aanhoudende vermoeidheid
• bleekheid van de huid
• duizeligheid
• kortademigheid bij inspanning
• hartkloppingen

Deze klachten ontwikkelen zich vaak langzaam. Daardoor merken mensen soms pas na langere tijd dat er iets niet klopt.

Voorbeeld

Iemand voelt zich al maanden moe en merkt dat traplopen steeds zwaarder wordt. Een bloedonderzoek bij de huisarts laat bloedarmoede zien. Bij verder onderzoek blijkt dat kleine hoeveelheden bloedverlies uit een darmpoliep de oorzaak zijn.

Buikpijn en krampen

Sommige darmbloedingen gaan gepaard met buikpijn of krampen. Dit gebeurt vooral wanneer de oorzaak ligt in een ontsteking van de darm.

Dat kan bijvoorbeeld voorkomen bij:

• diverticulitis, een ontsteking van uitstulpingen in de darmwand
• colitis ulcerosa, een chronische ontsteking van de dikke darm
• ziekte van Crohn, een ontstekingsziekte die verschillende delen van het spijsverteringskanaal kan aantasten

Bij deze aandoeningen is het slijmvlies van de darm ontstoken en kwetsbaar. Daardoor kunnen kleine bloedingen ontstaan.

Verandering van de stoelgang

Een darmbloeding gaat soms samen met veranderingen in het ontlastingspatroon. Dat kan zich op verschillende manieren uiten.

Mogelijke veranderingen zijn:

• diarree
• obstipatie
• dunnere ontlasting
• vaker aandrang om naar het toilet te gaan

Vooral wanneer deze veranderingen langere tijd aanhouden, is het verstandig om dit met een arts te bespreken. Veranderingen in de stoelgang kunnen namelijk ook wijzen op aandoeningen van de dikke darm.

Duizeligheid en zwakte

Bij een grotere bloeding kan het lichaam plotseling bloed verliezen. Daardoor kan de bloeddruk dalen en kan iemand zich zwak of duizelig voelen.

Typische klachten zijn:

• licht gevoel in het hoofd
• zweten
• snelle hartslag
• een gevoel van flauwvallen

In ernstige gevallen kan iemand daadwerkelijk flauwvallen. Dit kan gebeuren wanneer het lichaam niet meer voldoende bloed naar de hersenen kan pompen.

Onverklaard gewichtsverlies

Soms gaat een darmbloeding samen met onverklaard gewichtsverlies. Dat betekent dat iemand gewicht verliest zonder dat hij of zij bewust minder eet of meer beweegt.

Dit symptoom kan voorkomen bij verschillende aandoeningen van de darm, waaronder:

• chronische darmontstekingen
• ernstige infecties
• darmkanker

Gewichtsverlies is op zichzelf niet altijd een alarmsignaal, maar wanneer het samengaat met bloedverlies via de ontlasting is verder onderzoek meestal verstandig.

Wanneer meerdere symptomen samen optreden

Een enkel symptoom hoeft niet meteen op een ernstige oorzaak te wijzen. Toch is het belangrijk alert te blijven wanneer meerdere klachten tegelijk optreden.

Denk bijvoorbeeld aan de combinatie van:

• bloed bij de ontlasting
• vermoeidheid
• buikpijn
• veranderingen in de stoelgang

Wanneer zulke klachten aanhouden, kan een arts onderzoeken waar het bloedverlies vandaan komt. Dat gebeurt vaak met bloedonderzoek, ontlastingsonderzoek of een kijkonderzoek van de darm.

Oorzaken van bloed bij de ontlasting

Wanneer je bloed bij de ontlasting ziet, is de eerste vraag altijd: waar komt het bloed vandaan? Het spijsverteringskanaal is lang en bestaat uit verschillende delen. Bloedverlies kan ontstaan in de darm zelf, maar ook in het rectum of de anus. Dat laatste komt zelfs vrij vaak voor.

Artsen spreken daarom liever van bloed bij de ontlasting dan van een darmbloeding alleen. Het bloed kan immers afkomstig zijn uit verschillende plaatsen in het spijsverteringskanaal. De kleur van het bloed geeft vaak al een aanwijzing. Helder rood bloed wijst meestal op een bloeding dicht bij de anus, terwijl donker of zwart bloed vaak uit een hoger deel van het spijsverteringskanaal komt.

Aambeien

Een van de meest voorkomende oorzaken van bloed bij de ontlasting zijn aambeien. Aambeien zijn gezwollen bloedvaten in het rectum of rond de anus. Ze kunnen ontstaan door langdurig persen bij harde ontlasting, zwangerschap, overgewicht of langdurig zitten.

Wanneer een aambei beschadigd raakt, kan er wat bloed vrijkomen. Dat bloed is meestal helder rood en wordt vaak gezien op het toiletpapier of in het toiletwater. Ofschoon aambeien vervelend kunnen zijn, zijn ze meestal onschuldig.

Voorbeeld

Na het poepen ziet iemand een paar helderrode druppels bloed op het toiletpapier. De ontlasting zelf ziet er normaal uit. Bij onderzoek blijkt dat een kleine aambei de oorzaak is.

Anale fissuur

Een andere veelvoorkomende oorzaak is een anale fissuur. Dat is een klein scheurtje in het slijmvlies van de anus. Zo’n scheurtje kan ontstaan wanneer harde ontlasting langs de anus schuurt.

Kenmerkend is een scherpe pijn tijdens of vlak na het poepen. Daarnaast kan er een kleine hoeveelheid helder rood bloed zichtbaar zijn.

Hoewel een fissuur meestal vanzelf geneest, kan het scheurtje soms hardnekkig blijven.

Darmpoliepen

Een darmpoliep is een kleine uitstulping van het slijmvlies van de darm. Veel poliepen zijn goedaardig. Toch kunnen sommige poliepen na verloop van tijd veranderen in darmkanker.

Poliepen veroorzaken meestal geen pijn. Soms kunnen ze echter kleine hoeveelheden bloed verliezen. Dat bloedverlies is vaak zo gering dat het niet direct zichtbaar is.

In zulke gevallen kan alleen een ontlastingstest verborgen bloed aantonen.

Divertikels

In de wand van de dikke darm kunnen kleine uitstulpingen ontstaan. Deze worden divertikels genoemd. Vooral bij oudere mensen komen ze vaak voor.

Wanneer een bloedvaatje in zo’n uitstulping scheurt, kan er plotseling bloedverlies ontstaan. Dit wordt een divertikelbloeding genoemd.

Het bloedverlies kan soms vrij plotseling optreden en relatief veel bloed bevatten.

Ontstekingsziekten van de darm

Sommige chronische ziekten veroorzaken een ontsteking van het darmslijmvlies. Hierdoor kunnen kleine wondjes ontstaan die gaan bloeden.

Belangrijke voorbeelden zijn:

• colitis ulcerosa, een chronische ontsteking van de dikke darm
• ziekte van Crohn, een ontstekingsziekte die verschillende delen van het spijsverteringskanaal kan aantasten

Deze aandoeningen worden samen inflammatoire darmziekten genoemd. Het woord inflammatoir betekent ontstekingsgerelateerd.

Naast bloedverlies kunnen ook klachten optreden zoals diarree, buikpijn en vermoeidheid.

Angiodysplasie

Bij angiodysplasie zijn kleine bloedvaten in de darmwand abnormaal verwijd. Daardoor kunnen ze kwetsbaar worden en spontaan gaan bloeden.

Deze aandoening komt vooral voor bij oudere mensen. Het bloedverlies kan plotseling optreden, maar soms stopt het ook weer vanzelf.

Infecties van de darm

Bepaalde infecties van het spijsverteringskanaal kunnen de darmwand beschadigen. Hierdoor kan er bloed in de ontlasting verschijnen.

Voorbeelden van bacteriën die dit kunnen veroorzaken zijn:

• Salmonella
• Shigella
• Campylobacter

Naast bloedverlies veroorzaken deze infecties meestal ook diarree, buikpijn en koorts.

Medicijnen

Sommige medicijnen kunnen de kans op bloedingen in het spijsverteringskanaal vergroten. Dat geldt bijvoorbeeld voor bloedverdunners, medicijnen die de bloedstolling verminderen.

Voorbeelden zijn:

• acenocoumarol
• fenprocoumon
• bepaalde nieuwe antistollingsmiddelen

Ook pijnstillers uit de groep NSAID’s kunnen het slijmvlies van het spijsverteringskanaal irriteren. NSAID staat voor non-steroidal anti-inflammatory drug. Voorbeelden zijn ibuprofen en diclofenac.

Darmkanker

Een ernstigere oorzaak van bloed bij de ontlasting is darmkanker, ook wel colorectale kanker genoemd. Hierbij ontstaat een kwaadaardige tumor in de dikke darm of het rectum.

Tumoren kunnen kleine bloedvaten beschadigen, waardoor bloedverlies ontstaat. Dat bloedverlies is vaak langzaam en niet altijd zichtbaar.

Andere mogelijke klachten bij darmkanker zijn:

• veranderingen in de stoelgang
• buikpijn
• onverklaard gewichtsverlies
• bloedarmoede

Daarom nemen artsen bloed bij de ontlasting altijd serieus. Vooral bij mensen boven de vijftig jaar is het belangrijk om dit te laten onderzoeken.

Onderzoek en diagnose

Wanneer je bloed bij de ontlasting ziet, zal een arts proberen te achterhalen waar het bloed vandaan komt. Dat begint meestal met een gesprek over je klachten en je medische voorgeschiedenis. Daarna kan lichamelijk onderzoek volgen. Soms is dat al voldoende om de oorzaak te vinden, maar vaak zijn aanvullende onderzoeken nodig.

Het doel van deze onderzoeken is tweeledig. Enerzijds wil de arts vaststellen waar het bloedverlies ontstaat. Anderzijds is het belangrijk om ernstige oorzaken, zoals een ontsteking of een tumor, uit te sluiten.

Gesprek en lichamelijk onderzoek

De arts zal eerst vragen stellen over je klachten. Daarbij komen onder andere de volgende punten aan bod:

• hoe lang het bloedverlies al bestaat
• de kleur van het bloed
• veranderingen in de ontlasting
• buikpijn of andere klachten
• medicijngebruik

Ook kan de arts vragen naar je eetpatroon, je stoelgang en eventuele darmziekten in de familie.

Daarna volgt vaak lichamelijk onderzoek. Soms wordt ook een rectaal onderzoek gedaan. Daarbij brengt de arts voorzichtig een gehandschoende vinger in de anus om het rectum te voelen. Zo kunnen afwijkingen zoals aambeien, een fissuur of een tumor soms al worden opgemerkt.

Ontlastingsonderzoek

Een eerste stap kan een onderzoek van de ontlasting zijn. Hierbij wordt gekeken of er bloed aanwezig is dat met het blote oog niet zichtbaar is.

Dit onderzoek heet fecaal occult bloedonderzoek. Het woord occult betekent hier verborgen. Met deze test kan men kleine hoeveelheden bloed opsporen.

Deze test wordt ook gebruikt in het bevolkingsonderzoek naar darmkanker.

Bloedonderzoek

Wanneer er bloedverlies is, kan een bloedonderzoek informatie geven over de toestand van het lichaam.

De arts kijkt onder andere naar het hemoglobinegehalte. Hemoglobine is het eiwit in rode bloedcellen dat zuurstof transporteert. Wanneer het hemoglobine te laag is, kan er sprake zijn van bloedarmoede, ook wel anemie genoemd.

Bloedonderzoek kan daarnaast aanwijzingen geven voor ontstekingen of infecties.

Colonoscopie

Een van de belangrijkste onderzoeken bij bloed bij de ontlasting is een colonoscopie. Dit is een kijkonderzoek van de dikke darm.

Bij een colonoscopie wordt een dunne, flexibele slang met een kleine camera via de anus in de darm gebracht. Op een beeldscherm kan de arts het slijmvlies van de darm bekijken.

Tijdens dit onderzoek kan de arts:

• ontstekingen opsporen
• poliepen ontdekken
• kleine stukjes weefsel wegnemen voor onderzoek

Zo’n stukje weefsel heet een biopt. In het laboratorium wordt het onderzocht onder een microscoop.

Voorbeeld

Tijdens een colonoscopie ontdekt de arts een kleine darmpoliep. Deze wordt meteen verwijderd. Later blijkt uit onderzoek dat het om een goedaardige poliep gaat.

Endoscopie van het bovenste spijsverteringskanaal

Wanneer de arts vermoedt dat de bloeding hoger in het spijsverteringskanaal zit, kan een gastroscopie worden uitgevoerd. Dit is een kijkonderzoek van de slokdarm, maag en twaalfvingerige darm.

Bij dit onderzoek wordt een dunne flexibele slang via de mond ingebracht. Ook hier kan de arts direct zien of er bijvoorbeeld een maagzweer of ontsteking aanwezig is.

Beeldvormend onderzoek

In sommige gevallen zijn aanvullende beeldvormende onderzoeken nodig. Dat gebeurt vooral wanneer een bloeding moeilijk te lokaliseren is.

Voorbeelden van zulke onderzoeken zijn:

• een CT-scan, waarbij röntgenbeelden van het lichaam worden gemaakt
• een angiografie, waarbij bloedvaten zichtbaar worden gemaakt met contrastvloeistof

Met behulp van deze technieken kan een arts soms precies zien waar het bloedverlies ontstaat.

Door deze verschillende onderzoeken te combineren, kan de oorzaak van bloed bij de ontlasting meestal goed worden vastgesteld. Zodra de oorzaak duidelijk is, kan ook een passende behandeling worden gekozen.

Behandeling van een darmbloeding

De behandeling van een darmbloeding hangt sterk af van de oorzaak, de plaats van de bloeding en de hoeveelheid bloedverlies. Soms stopt een bloeding vanzelf. In andere gevallen is medische behandeling nodig. Artsen richten zich daarbij op twee dingen: het stoppen van het bloedverlies en het behandelen van de onderliggende aandoening.

Wanneer het bloedverlies gering is, kan een arts soms volstaan met observatie en leefstijladvies. Bij grotere of aanhoudende bloedingen kan echter een ziekenhuisopname noodzakelijk zijn.

Stabiliseren van het lichaam

Bij een hevige bloeding is de eerste stap het stabiliseren van de patiënt. Dat betekent dat artsen ervoor zorgen dat het lichaam voldoende bloeddruk en zuurstof behoudt.

Dit kan gebeuren met:

• vocht via een infuus
• zuurstoftoediening
• een bloedtransfusie

Een bloedtransfusie is het toedienen van donorbloed wanneer iemand te veel bloed heeft verloren. Dit helpt om het zuurstoftransport in het lichaam te herstellen.

Medicatie

Sommige darmbloedingen kunnen met medicijnen worden behandeld. Welke medicatie wordt gebruikt, hangt af van de oorzaak van het bloedverlies.

Voorbeelden zijn:

• protonpompremmers, medicijnen die de productie van maagzuur verminderen
• antibiotica, wanneer een infectie de oorzaak is
• ontstekingsremmers, bij chronische darmontstekingen

Protonpompremmers worden vaak gegeven bij zweren in de maag of twaalfvingerige darm. Door de hoeveelheid maagzuur te verminderen krijgt het beschadigde slijmvlies de kans om te herstellen.

Endoscopische behandeling

Tijdens een kijkonderzoek van de darm kan een arts soms direct ingrijpen. Dat heet een endoscopische behandeling. Hierbij wordt de bloeding behandeld via de endoscoop, een dunne slang met een camera.

De arts kan bijvoorbeeld:

• een bloedend vaatje dichtbranden
• een klein klemmetje op een bloedvat plaatsen
• een bloedend gebied inspuiten met een medicijn

Deze technieken worden vaak toegepast tijdens een colonoscopie of gastroscopie.

Embolisatie van een bloedvat

Wanneer een bloeding moeilijk bereikbaar is via een kijkonderzoek, kan een radiologische behandeling worden uitgevoerd. Deze procedure heet embolisatie.

Bij embolisatie brengt een arts via een dun slangetje kleine deeltjes of spiraaltjes in een bloedvat. Hierdoor wordt het bloedvat afgesloten en stopt de bloeding.

Deze behandeling wordt uitgevoerd door een interventieradioloog en gebeurt meestal onder röntgencontrole.

Operatie

In zeldzame gevallen is een operatie nodig. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer:

• een bloeding niet stopt met andere behandelingen
• er een tumor aanwezig is
• een deel van de darm ernstig beschadigd is

Tijdens de operatie kan een chirurg het bloedende deel van de darm verwijderen of het beschadigde bloedvat herstellen.

Hoewel een operatie ingrijpend kan zijn, is deze soms de beste manier om een levensbedreigende bloeding te stoppen.

Behandeling van specifieke oorzaken

Naast het stoppen van de bloeding is het belangrijk om de onderliggende oorzaak te behandelen.

Enkele voorbeelden:

• bij aambeien kunnen dieetmaatregelen, zalf of kleine ingrepen helpen
• bij darmpoliepen worden de poliepen meestal verwijderd tijdens een colonoscopie
• bij inflammatoire darmziekten worden ontstekingsremmende medicijnen gebruikt
• bij darmkanker kan een combinatie van operatie, chemotherapie en bestraling nodig zijn

Door de oorzaak aan te pakken kan worden voorkomen dat het bloedverlies terugkomt.

Casus

Jan is 58 jaar en merkt al enkele weken dat hij zich sneller moe voelt. Traplopen kost hem meer moeite dan vroeger. Ook valt hem op dat zijn ontlasting soms donkerder is dan normaal. Omdat de klachten blijven aanhouden, gaat hij naar de huisarts.

Uit bloedonderzoek blijkt dat Jan bloedarmoede heeft. De arts besluit een colonoscopie te laten uitvoeren. Tijdens dit onderzoek wordt een darmpoliep ontdekt die langzaam bloed verliest. De poliep wordt direct verwijderd.

Na de behandeling verdwijnen de klachten geleidelijk. Het hemoglobinegehalte in het bloed herstelt en Jan voelt zich weer energieker.

Deze casus laat zien dat zelfs kleine bloedingen, die nauwelijks zichtbaar zijn, toch belangrijke signalen van het lichaam kunnen zijn.

Waarom snelle behandeling belangrijk is

In veel gevallen blijkt bloed bij de ontlasting uiteindelijk een relatief onschuldige oorzaak te hebben. Toch is het verstandig om het serieus te nemen. Een darmbloeding kan namelijk ook het eerste teken zijn van een aandoening die behandeling nodig heeft.

Door tijdig onderzoek en behandeling kunnen veel problemen vroeg worden opgespoord en effectief worden behandeld. Dat vergroot de kans op volledig herstel aanzienlijk.

Prognose

De vooruitzichten bij bloed bij de ontlasting hangen sterk af van de oorzaak en de hoeveelheid bloedverlies. In veel gevallen blijkt de oorzaak relatief onschuldig te zijn, bijvoorbeeld aambeien of een klein scheurtje in de anus. Wanneer de oorzaak tijdig wordt vastgesteld en behandeld, herstellen de meeste mensen volledig.

Toch kan een darmbloeding soms ook wijzen op een ernstigere aandoening. Daarom nemen artsen bloedverlies via de ontlasting altijd serieus. De prognose wordt vooral bepaald door de onderliggende ziekte en hoe snel die wordt ontdekt.

Wanneer de oorzaak onschuldig is

Bij veel mensen blijkt het bloedverlies uiteindelijk veroorzaakt te worden door aandoeningen die goed behandelbaar zijn.

Dat geldt bijvoorbeeld voor:

• aambeien
• een anale fissuur
• darmpoliepen
• kleine divertikelbloedingen

In deze gevallen stopt het bloedverlies vaak vanzelf of na een relatief eenvoudige behandeling. Wanneer poliepen worden verwijderd tijdens een colonoscopie, kan daarmee bovendien het risico op darmkanker aanzienlijk worden verminderd.

Wanneer er sprake is van een chronische darmziekte

Bij chronische darmziekten, zoals colitis ulcerosa of de ziekte van Crohn, kan bloedverlies regelmatig terugkomen. Deze aandoeningen behoren tot de groep inflammatoire darmziekten. Het woord inflammatoir betekent dat er sprake is van een ontsteking.

Hoewel deze ziekten meestal niet volledig te genezen zijn, kunnen medicijnen de ontsteking vaak goed onder controle houden. Daardoor nemen de klachten en het risico op bloedingen af.

Veel mensen met deze aandoeningen kunnen met de juiste behandeling een redelijk normaal leven leiden.

Wanneer de oorzaak ernstiger is

In sommige gevallen is bloed bij de ontlasting het eerste signaal van darmkanker. Wanneer deze ziekte in een vroeg stadium wordt ontdekt, is de kans op genezing vaak groot.

Daarom wordt in Nederland een bevolkingsonderzoek naar darmkanker aangeboden aan mensen tussen ongeveer 55 en 75 jaar. Hierbij wordt de ontlasting onderzocht op verborgen bloed.

Wanneer zo’n test positief is, volgt meestal een colonoscopie om de darm nauwkeurig te onderzoeken.

Herstel na een bloeding

Na een darmbloeding kan het lichaam tijd nodig hebben om te herstellen, vooral wanneer er veel bloed verloren is gegaan. Het hemoglobinegehalte in het bloed moet zich dan weer herstellen.

Soms duurt het enkele weken voordat vermoeidheid en zwakte verdwijnen. Bij bloedarmoede kan een arts ijzersupplementen voorschrijven om het herstel te versnellen.

Voorbeeld

Saskia van 64 merkt dat ze steeds vaker moe is. Uit onderzoek blijkt dat ze bloedarmoede heeft door een langzaam bloedverlies uit een darmpoliep. Nadat de poliep tijdens een colonoscopie is verwijderd, verdwijnen de klachten geleidelijk. Na enkele maanden voelt ze zich weer net zo energiek als voorheen.

Waarom vroege ontdekking belangrijk is

Een belangrijke factor voor een goede prognose is vroege ontdekking. Des te eerder de oorzaak van het bloedverlies wordt gevonden, des te groter de kans dat de behandeling succesvol is.

Daarom geldt een eenvoudige regel: wanneer je bloed bij de ontlasting ziet en niet precies weet waar het vandaan komt, is het verstandig om dit met een arts te bespreken. In veel gevallen blijkt het onschuldig, maar het is beter om zekerheid te hebben.

Preventie

Niet elke darmbloeding is te voorkomen. Sommige oorzaken, zoals aangeboren afwijkingen of bepaalde ontstekingsziekten, liggen buiten je directe invloed. Toch kun je met een gezonde leefstijl het risico op verschillende darmproblemen aanzienlijk verkleinen. Veel maatregelen zijn eenvoudig en sluiten aan bij algemene adviezen voor een gezonde spijsvertering.

Vezelrijke voeding

Een belangrijk onderdeel van darmgezondheid is een vezelrijk dieet. Voedingsvezels zijn plantaardige bestanddelen die het lichaam niet verteert, maar die wel een belangrijke rol spelen bij een goede darmwerking.

Vezels zorgen ervoor dat de ontlasting zacht en soepel blijft. Daardoor hoef je minder te persen tijdens het poepen, wat de kans op aambeien en anale fissuren verkleint.

Goede bronnen van voedingsvezels zijn:

• volkorenbrood en volkorenpasta
• groenten en fruit
• peulvruchten
• noten en zaden

Voldoende drinken

Voldoende vocht helpt om de ontlasting soepel te houden. Wanneer je te weinig drinkt, kan de ontlasting hard worden. Dat kan leiden tot obstipatie en meer druk op de bloedvaten rond de anus.

Het advies is om dagelijks ongeveer anderhalf tot twee liter vocht te drinken, bij voorkeur water of thee zonder suiker.

Regelmatige beweging

Lichaamsbeweging stimuleert de darmwerking. Mensen die weinig bewegen hebben vaker last van obstipatie.

Dagelijkse activiteiten zoals wandelen, fietsen of tuinieren kunnen al een positief effect hebben op de spijsvertering.

Regelmatige beweging draagt daarnaast bij aan een gezond lichaamsgewicht, wat het risico op verschillende darmziekten kan verlagen.

Matig alcoholgebruik en niet roken

Overmatig alcoholgebruik en roken kunnen het spijsverteringskanaal beschadigen en het risico op verschillende aandoeningen verhogen.

Roken wordt bijvoorbeeld in verband gebracht met een verhoogd risico op de ziekte van Crohn en op darmkanker. Alcohol kan het slijmvlies van het spijsverteringskanaal irriteren en leverproblemen veroorzaken die indirect tot bloedingen kunnen leiden.

Het beperken van alcohol en stoppen met roken draagt daarom bij aan een betere darmgezondheid.

Voorzichtig met bepaalde medicijnen

Sommige medicijnen kunnen de kans op bloedingen vergroten. Dat geldt bijvoorbeeld voor pijnstillers uit de groep NSAID’s, zoals ibuprofen en diclofenac.

NSAID staat voor non-steroidal anti-inflammatory drug. Deze medicijnen remmen ontstekingen, maar kunnen ook het slijmvlies van het spijsverteringskanaal irriteren.

Gebruik deze middelen daarom bij voorkeur niet langdurig zonder overleg met een arts.

Deelname aan bevolkingsonderzoek

In Nederland wordt aan mensen tussen ongeveer 55 en 75 jaar een bevolkingsonderzoek naar darmkanker aangeboden. Hierbij wordt de ontlasting onderzocht op kleine hoeveelheden bloed die met het blote oog niet zichtbaar zijn.

Wanneer deze test positief is, kan een colonoscopie volgen om de darm nauwkeurig te bekijken.

Het doel van dit onderzoek is om darmpoliepen en darmkanker vroegtijdig op te sporen. Door poliepen te verwijderen kan worden voorkomen dat ze later kwaadaardig worden.

Voorbeeld

Peter ontvangt een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek naar darmkanker. De ontlastingstest laat verborgen bloed zien. Bij een colonoscopie ontdekt de arts een kleine darmpoliep, die direct wordt verwijderd. Hierdoor wordt mogelijk een latere ontwikkeling van darmkanker voorkomen.

Let op signalen van je lichaam

Preventie betekent ook dat je alert bent op veranderingen in je lichaam. Klachten zoals bloed bij de ontlasting, aanhoudende buikpijn of onverklaard gewichtsverlies verdienen aandacht.

Wanneer zulke signalen optreden, is het verstandig om een arts te raadplegen. Vroege herkenning kan namelijk veel problemen voorkomen en de kans op succesvolle behandeling vergroten.

Lees verder

Bloed bij de ontlasting staat zelden op zichzelf; vaak is het onderdeel van een breder verhaal binnen het spijsverteringskanaal. Zo kan een ernstige slokdarmbloeding ontstaan door beschadigde bloedvaten of spataderen in de slokdarm, terwijl zwarte ontlasting (melena) juist een belangrijk alarmsignaal kan zijn dat bloed hoger in het spijsverteringskanaal wordt verteerd. Problemen met slikken, zoals bij een vernauwde slokdarm (oesofagusstenose), of pijnlijke beschadigingen zoals een slokdarmzweer, kunnen eveneens samenhangen met aandoeningen van het maagdarmkanaal. Daarnaast speelt de lever een stille maar belangrijke rol in de gezondheid van dit hele systeem; kruiden zoals mariadistel worden daarom vaak genoemd in verband met ondersteuning van de leverfunctie. Door deze verschillende aspecten van het spijsverteringsstelsel samen te bekijken, ontstaat een completer beeld van hoe klachten in slokdarm, lever en darmen met elkaar verbonden kunnen zijn.

Bronnen

• Strate, L. L., & Gralnek, I. M. (2016). Management of patients with acute lower gastrointestinal bleeding. American Journal of Gastroenterology, 111(4), 459–474. https://doi.org/10.1038/ajg.2016.41
• Oakland, K. (2019). Changing epidemiology and etiology of upper and lower gastrointestinal bleeding. Best Practice & Research Clinical Gastroenterology, 42–43, 101610. https://doi.org/10.1016/j.bpg.2019.04.003
• NHS. (2023). Rectal bleeding. Geraadpleegd op 7 maart 2026 van https://www.nhs.uk/conditions/rectal-bleeding/
• Mayo Clinic. (2024). Gastrointestinal bleeding: Symptoms and causes. Geraadpleegd op 7 maart 2026 van https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/gastrointestinal-bleeding/symptoms-causes/syc-20372729

Reacties en ervaringen

Hieronder kun je reageren op dit artikel. Je kunt bijvoorbeeld je ervaringen delen over darmbloedingen, of tips geven. Wij stellen reacties zeer op prijs. Reacties worden niet automatisch (direct) gepubliceerd. Dit gebeurt nadat ze door de redactie gelezen zijn. Dit om ‘spam’ of anderszins ongewenste c.q. ongepaste reacties eruit te filteren. Daar kunnen soms enige uren overheen gaan.