Eosinofiele astma is een vorm van astma die gepaard gaat met hoge niveaus van eosinofielen. Dit zijn een soort witte bloedcellen die een rol spelen in de verdediging van je lichaam tegen een groot aantal ziekten. Eosinofiel astma wordt beschouwd als een belangrijke oorzaak van ernstige astma. In de gehele bevolking is eosinofiele astma een zeldzaam verschijnsel. Het treft slechts 5 procent van de volwassenen met astma. Eosinofiele astma wordt geclassificeerd als een atopie. Dit duidt op een genetische aanleg om allergische ziekten te ontwikkelen. Ontsteking door eosinofiel astma treedt op als onderdeel van een allergische reactie of reactie van het immuunsysteem, waarbij een specifieke witte bloedcel vrijkomt, eosinofielen genaamd. Bij een toename van het aantal witte bloedcellen, ontstaat er vaak een ontstekingsreactie. Deze ontsteking en zwelling van de luchtwegen bemoeilijkt het ademhalen. Het vergroot bovendien het risico op een astma-aanval.


Arts

Inhoud

Wat is eosinofiele astma?

Er zijn verschillende soorten astma, zoals allergisch astma, niet-allergisch astma, inspanningsastma en eosinofiele astma. Bij eosinofiele astma zijn de eosinofielen – een soort witte bloedlichaampjes – structureel ernstig verhoogd. Eosinofielen kunnen actief worden als gevolg van veel voorkomende astma-triggers. Actieve eosinofielen kunnen ontstekingen in de longen veroorzaken. Deze ontsteking kan leiden tot astmasymptomen en astma-aanvallen. 

Oorzaken van eosinofiele astma

Een specifieke oorzaak voor eosinofiele astma is anno 2021 niet bekend. Terwijl andere vormen van astma worden veroorzaakt door allergische reacties op omgevingsfactoren, zoals pollen of dierenhaar, ontwikkelt eosinofiele astma zich niet op deze manier. Een teveel aan eosinofiele cellen in het bloed wordt vaak veroorzaakt door allergische reacties of infecties door parasieten. Het is echter niet duidelijk waardoor deze niveaus stijgen bij eosinofiele astma.

Astma kan in bepaalde families voorkomen, dus mogelijks is er een genetische connectie. Er is echter geen directe genetische link gevonden bij eosinofiele astma.

Geassocieerde aandoeningen

Mensen met eosinofiel astma kunnen ook last krijgen van:

  • chronische bijholteontsteking
  • neuspoliepen (goedaardige zwellingen van het neusslijmvlies)
  • eosinofiele otitis media (EOM), een relatief zeldzame middenooraandoening
  • ‘aspirin-exacerbated respiratory disease’ (AERD), een complex syndroom gekenmerkt door inflammatie van de luchtwegen met astma, chronische rhinosinusitis/neuspoliepen, hypergevoeligheid voor aspirine en andere NSAID’s en soms met een strottenhoofdkramp of laryngospasme

Bovendien is eosinofiele astma ook geassocieerd met andere aandoeningen die worden gekenmerkt door hoge niveaus van eosinofielen (hypereosinofilie). 

Symptomen van eosinofiele astma

Verschijnselen

De symptomen van eosinofiel astma zijn onder meer:

  • kortademigheid / benauwdheid
  • piepende ademhaling (wheezing)
  • beklemmend gevoel op de borst
  • hoesten
  • belemmerde luchtstroom
  • verstopte neus
  • loopneus
  • chronische bijholteontsteking
  • gebrek aan reukzin
  • rode, geïrriteerde ogen
  • neuspoliepen

Vaak lijd je ook aan vermoeidheid en slapeloosheid.

Verhoogde niveaus van eosinofielen

Mensen met eosinofiele astma hebben verhoogde niveaus van eosinofielen in hun bloedbaan, longen en longslijmvlies (sputum). Neuspoliepen komen ook veel voor bij personen met dit type astma.

Eosinofiele astma verschilt op een aantal manieren van andere vormen van astma:

  • het treedt voor het eerst op als je volwassen bent en niet al in de kindertijd
  • het lijkt niet in verband te staan met allergieën
  • het beïnvloedt je hele ademhalingssysteem, niet alleen de longen
  • het reageert vaak niet goed op medicijnen die effectief zijn bij andere vormen van astma

Onderzoek en diagnose

De volgende onderzoeken kunnen worden ingezet:

  • Sputum-inductie. Hierbij wordt slijm (sputum) uit de longen opgehoest. Dit slijm wordt vervolgens onderzocht in een laboratorium.
  • Bloedonderzoek. Voor deze test neemt uw arts een bloedmonster om eosinofielen in je bloed te meten. ​
  • Bronchiale biopsie. Hierbij wordt een stukje weefsel uit de longen weggenomen voor onderzoek onder de microscoop.
Bloedonderzoek
Bloedonderzoek / Bron: Science photo/Shutterstock.com

Behandeling van eosinofiele astma

Orale corticosteroïden of antibiotica kunnen worden aanbevolen voor de behandeling van eosinofiel astma.

Orale corticosteroïden (prednison)

Tot voor kort waren orale corticosteroïden de standaardbehandeling voor eosinofiel astma. Het middel prednison remt ontstekingen en overgevoeligheidsreacties. Hoewel veel mensen goed op deze medicijnen reageren, slagen ze er niet altijd in om deze ziekte onder controle te houden.

Snelwerkende inhalatoren

Deze geneesmiddelen worden ook wel luchtwegverwijders genoemd en openen de gezwollen luchtwegen snel en je kunt ze gebruiken met de inhalatiecorticosteroïden, die de basisbehandeling van astma vormen.

Biologicals: Nucala (mepolizumab)

Er zijn verschillende soorten biologicals. Nucala is een geneesmiddel dat wordt gebruikt om het aantal astma-aanvallen en ontstekingen te verminderen bij deze vorm van astma. Nucala wordt als onderhuidse injectie gegeven, veelal in je bovenarm, soms in het dijbeen of in de buik. De toediening moet om de vier weken worden herhaald. Het is een biologisch medicijn, een zogeheten ‘biological’. Dit houdt in dat het wordt gemaakt van eiwitten van levende cellen.

Er zijn ook andere biologicals ter behandeling van eosinofiel astma. Alle biologicals worden middels injecties of via het infuus gegeven, elke 2-4 of elke 8 weken. De frequentie kan per middel verschillen.

De bijwerkingen van deze biologicals lijken mild. De effecten op lange termijn van deze nieuwe middelen zijn anno 2021 echter nog onbekend. 

Antibioitica

Antibiotica kunnen worden voorgeschreven om de sinusinfecties te behandelen die vaak gepaard gaan met deze vorm van astma.

Prognose

Mensen met deze aandoening hebben vaak regelmatig last van opflakkeringen waardoor ze sterk afhankelijk worden van orale corticosteroïden, die ernstige bijwerkingen hebben. Behandeling met biologicals kan dan uitkomst bieden.

Astma kan zelfs dodelijk zijn. De sterfte aan een acute astma-aanval in Nederland is echter héél laag.

Video met uitleg over eosinofiele astma

Gerald Gleich is allergoloog en immunoloog met een praktijk gericht op de behandeling van aan eosinofielegerelateerde aandoeningen.

https://youtu.be/99hGc9vQ0S0

Last Updated on 19 juli 2021 by M.G. Sulman

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *